Sinema ve Dizi Emekçileri Platformu Kuruldu

Sinema, dizi seti. Görsel: ChatGPT
Sinema, dizi seti. Görsel: ChatGPT

Sinema ve dizi sektöründe yaşanan ekonomik krizin faturasının emekçilere yüklenmesine, güvencesiz çalışma koşullarına ve hak kayıplarına karşı sektörde faaliyet gösteren sendika, dernek ve platformlar bir araya gelerek Sinema ve Dizi Emekçileri Platformu‘nu kurdu.

Ortak faaliyet için bir araya gelen sendika, dernek ve platformlar, Sinema ve Dizi Emekçileri Platformu‘nun kuruluşunu, sektördeki sorunlara ilişkin ortak taleplerini ve çözüm çağrısını içeren basın açıklamasını ilgililerin ve kamuoyunun dikkatine bildiriyorlar.

Sorundan çok çözüm odaklı yaklaşan emekçilerin bildirisi şöyle;

Türkiye’de sinema, dizi ve reklam sektörü ciddi bir krizden geçiyor. Reklam gelirlerindeki daralma gerekçe gösterilerek dizilerin yeni bölümlerinin yayınlanmaması, yapımların ertelenmesi, sezon sürelerinin kısaltılması, projelerin iptal edilmesi ve ekiplerden ücret indirimi istenmesi, binlerce insanın emeğiyle ayakta duran sektörün geleceğini tehdit ediyor.

Oysa Türkiye’de diziler yıllardır dünyanın pek çok ülkesine ihraç ediliyor, uluslararası pazarlarda milyonlarca dolarlık gelirler elde ediliyor ve büyük bir sektör başarısından söz ediliyor. Bu başarıda senaristlerden yönetmenlere, oyunculardan görüntü yönetmenlerine, yardımcı yönetmenlerden kameramanlara, ışık ve ses ekiplerinden sanat yönetmenlerine, kostüm, makyaj, saç, dekor ve aksesuar ekiplerine, kurgu ve post prodüksiyon çalışanlarından yapım koordinatörlerine, reji ve prodüksiyon ekiplerine kadar yüz binlerce emekçinin katkısı bulunuyor.

Ancak yıllardır sektörün büyümesinde ve uluslararası başarı kazanmasında büyük pay sahibi olan emekçiler, çalışma koşulları ve hakları bakımından sistematik ihlallerle karşı karşıya bırakılıyor. Yasal çalışma sürelerinin üzerinde çalıştırılmak, sigortasız istihdam, ödenmeyen fazla mesailer, ihlal edilen dinlenme hakları, işçi sağlığı ve güvenliği önlemlerinin alınmaması, kısa süreli sözleşmeler, bölüm başı ücretlendirme dayatmaları ve geciken ödemeler sektörün olağan çalışma düzeni haline getirilmeye çalışılıyor.

Bugün ise reklam gelirlerindeki düşüşün, ekonomik daralmanın ve yapım şirketleri, televizyon kanalları ve dijital platformlar arasındaki ticari ilişkilerin yarattığı risklerin faturası yine çalışanlara kesilmek isteniyor. Projelerin durdurulması, ertelenmesi veya iptal edilmesiyle ortaya çıkan belirsizlik, zaten güvencesiz koşullarda çalışan binlerce emekçinin geleceğini daha da belirsiz hale getiriyor. Ekonomik kriz gerekçe gösterilerek ücretlerin düşürülmesi ve çalışma standartlarının geriletilmesi kabul edilemez.

Bu sektörün başarısının arkasında emeğimiz, yaratıcılığımız, tecrübemiz, yıllarımız ve hayatlarımız var. Sektörün bütün yükünü omuzlayan emekçiler olarak haklarımızın, çalışma koşullarımızın ve geleceğimizin belirsizliğe terk edilmesini kabul etmiyoruz.

Bu krizden çıkışın yolu emeği ucuzlatmak, çalışanların kazanılmış haklarını ortadan kaldırmak veya çalışma standartlarını geriletmek değildir. Çözüm, üretimi destekleyen, emekçilerin haklarını güvence altına alan, şeffaf, adil ve sürdürülebilir bir çalışma düzeninin kurulmasıdır.

Sinema ve Dizi Emekçikleri Platformu Kuruluyor!

Sektörün bütün emekçilerinin ortak sorunlarına ortak çözümler üretmesi, haklarının korunması ve kalıcı bir dönüşümün sağlanması için bu alanda faaliyet gösteren sendika, dernek ve platformlar olarak bir araya geliyoruz.

Bugünden itibaren Sinema ve Dizi Emekçileri Platformu çatısı altında ortak mücadelemizi büyüteceğimizi ilan ediyoruz.

Sinema ve Dizi Emekçileri Olarak Taleplerimiz

1. Kamusal Destek, Düzenleme ve Denetim Mekanizmaları Oluşturulmalıdır.

Türkiye’nin uluslararası ölçekte değer yaratan sinema, dizi ve reklam sektörünün devamlılığı için üretimi destekleyen, emekçileri koruyan ve çalışma koşullarını güvence altına alan kamusal politikalar geliştirilmelidir. Sektördeki çalışma ilişkileri etkin biçimde denetlenmeli, hak ihlallerinin önüne geçilmelidir.

2. Sektörün Bütün Meslek Grupları Karar Süreçlerine Katılmalıdır.

Oyunculardan teknik ekiplere, senaristlerden yönetmenlere kadar üretimin her aşamasında çalışanların temsil edildikleri sendika, dernek ve meslek örgütlerinin görüşleri alınmalıdır. Sektörün geleceğine ilişkin kararların ortaklaşa alınacağı, şeffaf ve katılımcı mekanizmalar kurulmalıdır.

3. Yapım Şirketleri, Televizyon Kanalları ve Dijital Platformlar Sorumluluk Almalıdır.

Sektörün sürdürülebilirliği yalnızca ticari kârlılık üzerinden değerlendirilemez. Yapım şirketleri, yayın kuruluşları ve dijital platformlar üretim sürecinde çalışanların haklarından ve çalışma koşullarından sorumluluk almalıdır. Sektördeki ekonomik riskler çalışanlara yüklenmemelidir.

4. İş Güvencesi Sağlanmalıdır.

Yapımların durdurulması, ertelenmesi veya iptal edilmesi halinde çalışanların haklarını koruyacak güvenceler oluşturulmalıdır. Çalışılmış işlerin ücretleri zamanında ve eksiksiz ödenmeli, projelerin iptali nedeniyle çalışanların hak kaybına uğramasının önüne geçilmelidir. Kısa süreli ve güvencesiz istihdamın yarattığı mağduriyetler giderilmelidir.

5. Sektördeki Çalışma Koşulları İyileştirilmelidir.

Yasal çalışma sürelerine uyulmalı, aşırı uzun çalışma saatleri ve dinlenme hakkı ihlalleri son bulmalıdır. Fazla mesailer ödenmeli, sigortasız çalıştırmanın önüne geçilmeli, işçi sağlığı ve güvenliği kuralları eksiksiz uygulanmalıdır. Bölüm başı ücretlendirme gibi güvencesiz çalışma biçimlerine karşı çalışanların haklarını koruyan düzenlemeler yapılmalıdır.

6. Tek Taraflı Ücret İndirimlerine Karşı Yasal Koruma Sağlanmalıdır.

Ekonomik kriz veya bütçe daralması gerekçe gösterilerek ücretlerde tek taraflı indirime gidilmesi ve çalışanların daha düşük ücretlere zorlanması kabul edilemez. Emekçilerin kazanılmış haklarını koruyacak yasal ve idari tedbirler alınmalı, ücretlerin zamanında ödenmesi güvence altına alınmalıdır.

7. Şeffaf Seyirci Ölçüm Metrikleri Oluşturulmalıdır.

Reyting ve izlenme ölçüm sistemleri bağımsız, denetlenebilir ve şeffaf bir yapıya kavuşturulmalıdır. Televizyon kanalları ve dijital platformlar izlenme verilerini açık ve anlaşılır biçimde paylaşmalıdır. Erken final ve yapım iptali kararları keyfî olmaktan çıkarılarak şeffaf ve nesnel kriterlere bağlanmalıdır.

8. Sezon ve Bölüm Süreleri Çalışma Koşullarına Göre Standartlaştırılmalıdır.

Televizyon dizilerinde sezon uzunlukları ve bölüm sayıları çalışma koşulları gözetilerek sınırlandırılmalıdır. Bölüm süreleri, insanlık dışı çalışma saatlerine yol açmayacak ve üretimin niteliğini düşürmeyecek şekilde yeniden düzenlenmelidir.

9. Sansürsüz Hikâyelerin ve Özgün İçeriklerin Önündeki Engeller Kaldırılmalıdır.

Yaratıcı özgürlük, ifade özgürlüğü ve sanatsal üretim güvence altına alınmalıdır. Senaristlerin, yönetmenlerin ve bütün yaratıcı ekiplerin özgün hikâyelerini özgürce üretebildiği, sansür ve baskının olmadığı bir çalışma ortamı oluşturulmalıdır.

10. Yapay Zekâ Kullanımına İlişkin Düzenlemeler Yapılmalıdır.

Yapay zekâ teknolojilerinin sektörde kullanımında emekçilerin iş güvencesi, kişisel verileri ve fikrî mülkiyet hakları korunmalıdır. Oyuncuların görüntü, ses ve performanslarının, yaratıcı ekiplerin eserlerinin izinsiz kullanımının önüne geçilmelidir. Yapay zekâ uygulamalarının emekçilerin işlerini ve çalışma haklarını ortadan kaldırmasını engelleyecek yasal ve etik çerçeveler oluşturulmalıdır.

Ortak Karar Masası Çağrımızdır!

Buradan Kültür ve Turizm Bakanlığına, Ticaret Bakanlığına ve ilgili bütün kamu kurumlarına; yapım şirketlerine, televizyon kanallarına, dijital platformlara ve reklam şirketlerine çağrıda bulunuyoruz:

Sektörün bütün meslek gruplarının temsil edildiği, şeffaf ve katılımcı bir diyalog süreci başlatılsın. Sektörün bütün bileşenleri ortak bir karar masasında bir araya gelsin. Taleplerimiz dikkate alınsın, sorunların çözümü için somut ve uygulanabilir adımlar atılsın.

Aksi halde sektörün geleceğine ilişkin kararların emekçiler dışlanarak alınmasına sessiz kalmayacağız. Bugüne kadar saklı tuttuğumuz geriye dönük haklarımız da dahil olmak üzere bütün hak kayıplarımız için hukuki süreçleri başlatacak, üretimden gelen gücümüzü kullanarak taleplerimiz karşılanıncaya kadar mücadele edeceğiz.

Buradan sektörün bütün emekçilerine sesleniyoruz:

Oyuncular, senaristler, yönetmenler, görüntü yönetmenleri, yardımcı yönetmenler, kameramanlar, ışıkçılar, sesçiler, kostümcüler, makyözler, sanat yönetmenleri, dekor ve aksesuar ekipleri, kurgucular, post prodüksiyon çalışanları, set ve prodüksiyon emekçileri… Bu sektörün üretim sürecinin her aşamasında emeği bulunan herkesi ortak taleplerimiz etrafında yan yana gelmeye, dayanışmayı büyütmeye ve birlikte mücadele etmeye çağırıyoruz.

Emeğimizin görünmez kılınmasına, haklarımızın belirsizliğe terk edilmesine ve geleceğimizin bizim dışımızda belirlenmesine razı değiliz, olmayacağız.

Bu sektörü var eden emektir. Sektörün geleceği, onu var eden bütün emekçilerin ortak iradesiyle kurulmalıdır.

YAZAR

Sanat Okur
Sanat Okur yazarı

Sanat Okur

Sanat Okur, sanat haberleri, sergi incelemeleri ve sanatçı içerikleri üreten bir online sanat haber platformudur. Amacı, güncel sanatı erişilebilir ve anlaşılır şekilde geniş kitlelere ulaştırmaktır.

Tüm yazıları →

Instagram’da paylaş

Bu cihazda doğrudan dosya paylaşımı açılamadı. Hazır görseli kaydedip Instagram’da paylaşabilirsin.

Görsel hazırlanıyor…

Görseli Instagram story’ne ekle. Habere tıklanabilmesi için kopyaladığın adresi Instagram’ın Bağlantı çıkartmasına yapıştır.